Τρίτη, 31 Μαρτίου 2009

Να δημιουργηθεί Συμβούλιο Δημοσίων Επενδύσεων για τις παρεμβάσεις στην Οικονομία

Θα πρέπει να επισημάνουμε, με αφορμή τις συζητήσεις περί κρατικοποιήσεων, οτι το πρόβλημα του κρατισμού δεν πρέπει να το εξειδικεύσουμε ως ελληνικό φαινόμενο!

Αυτό που σημερα παρατηρείται στην ανάλυση της οικονομικής πολιτικης διεθνώς ειναι να βλέπουμε τις περίφημες ελέυθερες αγορές( που γνωρίζουμε οτι σχεδόν παντού είναι χειραγωγήσιμες ) να μην τρέφουν εμπιστοσύνη στις ικανότητες καθε κυβέρνησης .

Ομως ενας οικονομικός κύκλος έχει την τάση να παρουσιάζει μεγάλες διακυμάνσεις πρώτα των κερδών και μετά της γενικής επιχειρηματικής δραστηριότητας.
Η κύρια πρόταση κευνσιανής πολιτικής για τη σταθεροποίηση των επενδύσεων ήταν η σταθεροποίηση του μακροχρόνιου επιτοκίου το οποίο «πρέπει να διατηρείται πάντοτε όσο το δυνατόν κοντά στο μακροχρόνιο άριστο επίπεδο του. Δεν είναι δυνατόν να χρησιμοποιείται ως ένα βραχυπρόθεσμο παρεμβατικό μέσο» .(Τhe Times, 13/1/1937)
Ο τύπος αυτός της πολιτικής μπορεί να θεωρηθεί ως μη παρεμβατική πολιτική, παρόμοια με τον τύπο του ελέγχου της προσφοράς χρήματος που, αποτέλεσε την κύρια πρόταση οικονομικής πολιτικής του πατέρα του νεοφιλελευθερισμού ,Friedman.
Ο κρατισμός σίγουρα δεν είναι η λύση, ειδικά για την ιδιόμορφη ελληνική κοινωνία αλλά σχετικά με τον βαθμό παρεμβατικότητας των μετρων οικονομικης πολιτικής, αξίζει να διεισδύσουμε και να επανερμηνεύσουμε πλήθος άλλων θεωρητικών προσεγγίσεων του Keynes,πατριάρχη των Οικονομικών της Προσφοράς.
Π.χ. , οι απόψεις του για την αβεβαιότητα, την αστάθεια και την υποκειμενικότητα των προσδοκιών καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι οι προσδοκίες είναι πραγματικά αδύνατον να γίνουν αντικείμενο πραγμάτευσης μέσα στο πλαίσιο ενός τυπικού οικονομικού υποδείγματος. Αντιθέτως, η οικονομία πρέπει να εξετάζεται ως ιστορική εξελικτική διαδικασία . Τα πολιτικά αυτά συμπεράσματα συμφωνούν με μια ερμηνεία σε ορισμένες ιδέες του Κeynes, ότι φαινόταν δηλαδή να θέλει ταυτόχρονα : την διατήρηση των δυνάμεων (και των κινήτρων της αγοράς)και τη χρησιμοποίηση του κράτους, αποκλειστικά και μόνο για να εξασφαλιστεί ένα αρκετά υψηλό και σταθερό επίπεδο επενδύσεων.

Αξίζει να μην ξεχνάμε οτι είναι πολύ λεπτή δουλειά η διατήρηση της σταθερότητας για κάθε κυβέρνηση που αναγκάζεται να στραφεί από τη χρηματοδότηση του δημοσίου ελλείμματος με την έκδοση ομολόγων, στη χρηματοδότηση του διαμέσου της φορολογίας. Ετσι, μειώνεται η συνολική ζήτηση όταν η οικονομία πλησιάζει ένα κορυφαίο σημείο του οικονομικού κύκλου και προσαρμόζονται οι δημόσιες δαπάνες ώστε να διατηρείται σταθερή η συναθροιστική ζήτηση .

Η εφαρμογή αυτής της πρότασης θα διευκολυνόταν με το διορισμό ενός Συμβουλίου Δημοσίων Επενδύσεων για την κατάρτιση ασφαλών επενδυτικών προγραμμάτων σε σχέση με το χρόνο που χρειάζονται να ωριμάσουν. Κανείς δεν αμφιβάλλει οτι η Ελλάδα χρειάζεται θεσμικές ρυθμίσεις που ενισχύουν τη μακροχρόνια σταθερότητα, και οχι ρυθμίσεις ως υποκατάστατο των συντονιστικών χειρισμών.

Στόχος αυτού του διακομματικού Συμβουλίου πρέπει να είναι η εφαρμογή, ταυτόχρονα, ενός μίγματος παρεμβατικών μέτρων οικονομικής πολιτικής, ωστε να εισάγουμε την αβεβαιότητα και τις προσδοκίες ως παραμέτρους μεταβολής στα αποτελέσματα διανομής του εισοδήματος και τους σχετικούς μισθούς.
Πρέπει τα μέλη του να μην ξεχνού οτι ο ρόλος των διανεμητικών αποτελεσμάτων και ο ρόλος των σχετικών μισθών μπορεί να είναι μια βάσιμη ερμηνεία του γιατί κάποιοι εργαζόμενοι μπορεί να αποδεχτούν μια μείωση στους πραγματικούς μισθούς τους, την οποία επιφέρει ο πληθωρισμός ή μια γενική συμφωνία για περικοπές στους ονομαστικούς μισθούς και ελαστικά ωράρια μερικής απασχόλησης .
Αξίζει να επισημάνουμε ότι ακόμη και αν διέγνωσαν κάποιοι την αδυναμία της οικονομίας της αγοράς να επιτυγχάνει συνεχώς τη λειτουργία της στο επίπεδο της πλήρους απασχολήσεως, αυτό δεν συνεπάγεται κατ΄ανάγκη ότι μια κυβέρνηση έχει τις πληροφορίες, την ικανότητα ή τη θέληση να παρέμβει στην οικονομία υπέρ του κοινωνικού συμφέροντος.
Οι κοινωνίες της όψιμης υπερχρέωσης, όπως η δική μας ,πρέπει να γνωρίζουν ότι είναι δυνατόν να βελτιωθεί η λειτουργία της ελέυθερης οικονομίας ,μονο αν η κυβέρνηση έχει τις πληροφορίες, την ικανότητα και τη θέληση να παρέμβει με την πολιτική της ,προς όφελος των πολλών και παντα μακροπρόθεσμα.
Αυτες οι παρεμβάσεις, δεν χρειάζεται να σημαίνουν κρατικοποιήσεις ή ενα επιχειρήματικό τοπίο κεντρικού σχεδισμού ...
Αλλωστε οι Βγενόπουλοι, μπαίνουν πλεόν.... επίσημα στα πρωθυπουργικά γραφεία, υπο το φώς των προβολέων....

Κυριακή, 1 Μαρτίου 2009

ΣΕ ΚΑΙΡΟ ΚΡΙΣΗΣ...

ΦΩΤΗΣ ΤΕΡΖΑΚΗΣ

Υπάρχει µια αρχή, ότι δεν «πρέπει» να κάνεις τίποτα. Οτι κάνεις επειδή «πρέπει», δεν εγγυάται καλά αποτελέσµατα. Το βασικό κίνητρο είναι η επιθυµία και το ενδιαφέρον. .... Είναι εξίσου µια µορφή εξαναγκασµού. Το ερώτηµα είναι πώς µπορεί να δηµιουργηθεί αυθόρµητα ενδιαφέρον των ανθρώπων για ζητήµατα που έχουν µια ζωτική σχέση µε τα προβλήµατά τους. .....
Υπάρχει ένα οργανωµένο σφυροκόπηµα απ’ τη µια µεριά των επαγγελµατικών αναγκών, του βιοπορισµού, το λαχάνιασµα της καθηµερινότητας που σου σκοτώνει κάθε επιθυµία να σκεφτείς πραγµατικά, να βρεθείς σε µια κατάσταση ρεµβαστική, µέσα απ’ την οποία ν’ αναδυθούν αυτά που πραγµατικά σ’ απασχολούν. Και µετά υπάρχει αυτός ο πολτός µε τον οποίο ο κόσµος βοµβαρδίζεται σαν υποκατάστατο εκείνης της απόλαυσης που δεν µπορεί να έχει από την άθλια ζωή του. Αυτός ο συνδυασµός είναι θανατηφόρος. Συναντώ δεκάδες ανθρώπους που βλέπουν βιβλία και λένε «βρε παιδί µου, ωραία όλα αυτά, αλλά πού να βρεις χρόνο». Πού να Βρεις χρόνo......Και χρήµα...Ναι, γιατί ο χρόνος σε καπιταλιστικές συνθήκες είναι χρήµα..

ZAK ALLEN MILLER

Η εισαγωγή στην ψυχανάλυση πάντοτε αποτελεί για τον καθένα μια κρίσιμη στιγμή, που ανταποκρίνεται σε μια κρίση ή ξεσκεπάζει μια κρίση. Μόνο, αφού αρχίσει, η ψυχανάλυση γίνεται μια σκληρή εργασία. Κρίση κλάματος; Περιμένεις μέχρι να περάσει. Κρίση αγωνίας, επίθεση πανικού; Ηρεμείς. Κρίση τρέλας; Αποφεύγεις να την αρχίσεις.. Επιπλέον, κάθε συνεδρία είναι σαν μια μικρή κρίση, που περνά από παροξυσμό μέχρι να ξεκαθαρίσει. Υπάρχει κρίση με την ψυχαναλυτική έννοια, όταν η ομιλία, ο λόγος, οι λέξεις, τα σχήματα, οι τύποι, η ρουτίνα, όλοι οι συμβολικοί μηχανισμοί, αποδεικνύονται ξαφνικά ότι είναι αδύνατο να ελέγξουν το πραγματικό, που διαμορφώνεται όπως νά ’ναι. Η κρίση είναι το πραγματικό αχαλιναγώγητο, το αδύνατο να ελεγχθεί. Το ισοδύναμο, στον πολιτισμό, εκείνων των θυελλών, με τις οποίες η φύση περιοδικά υπενθυμίζει στην ανθρωπότητα την επισφάλειά της, την τρωτότητά της.
Και ο φόβος να χάσουμε χρήματα, τα χρήματά μας; Η συγκέντρωση χρημάτων είναι το ίδιο πράγμα για έναν μικρό αποταμιευτή, όπως για έναν δισεκατομμυριούχο;
Αν αποταμιεύεις ή μαζεύεις, σημαίνει ότι θυσιάζεις την επιθυμία, ή τουλάχιστον την αναβάλλεις. Το κουτί του Harpagon (του ήρωα του Μολιέρου) είναι το κουτί της απόλαυσης, αλλά της ψυχρής απόλαυσης. Το χρήμα είναι ένας σηματοδότης χωρίς σηματοδότηση, που σκοτώνει όλες τις σηματοδοτήσεις. Όταν αφιερώνεται κανείς στο χρήμα, η αλήθεια χάνει το νόημα, το μόνο που τότε έχει κανείς μπροστά του είναι μια παγίδα. Το δέλεαρ του κέρδους, η επιθυμία να στοιβάζεις μεγάλα χρηματικά ποσά, κάνουν κάτι το εξωπραγματικό. Μια τέτοια ώθηση προς τον πλούτο σχετίζεται με την ενόρμηση του θανάτου. Η ώθηση της αποταμίευσης διαλογίζεται ανοιχτά το θάνατο, τον τρόμο της αρρώστιας, την επιθυμία της διαιώνισης μέσω των απογόνων. Υπάρχει όμως ακόμη κι η ώθηση του δανεισμού, αν μπορώ να το πω έτσι, με την κατανάλωση σαν την ύστατη συνέπειά της, η ασταμάτητη σπατάλη. Και μετά υπάρχει κι η ώθηση του χρήματος χάρη του χρήματος, η καθαρή ευχαρίστηση της αποθησαύρισης. Θάνατος, απόλαυση κι επανάληψη, αυτές είναι οι τρεις πλευρές μιας πυραμίδας, της οποίας η βάση δίνεται από την ασυνείδητη φύση του χρήματος: κι εδώ έχουμε να κάνουμε με το πρωκτικό αντικείμενο. Τι βλέπουμε αυτή τη στιγμή της αλήθειας για την οικονομική κρίση, στην οποίαν είμαστε; Ότι τίποτε δεν αξίζει, ότι το χρήμα είναι σαν τα σκατά!Το σημείο του χρήματος έχει να κάνει με τη φαινομενικότητα, που εξαρτάται από τις κοινωνικές συμβάσεις. Το οικονομικό σύμπαν είναι μια αρχιτεκτονική φτιαγμένη από αποκυήματα της φαντασίας και το θεμέλιό της είναι αυτό που ο Lacan ονόμαζε “υποκείμενο που υποτίθεται ότι γνωρίζει,” ότι γνωρίζει το γιατί και το πώς....